# Μοριακές Εξετάσεις

- Link: https://www.biomedkonsta.gr/molecular-diagnosis/
- Published: 2025-01-16T15:54:56+00:00
- Author: Rodolfos

Οι **μοριακές εξετάσεις** είναι σύγχρονες διαγνωστικές τεχνικές που βασίζονται στην**
ανίχνευση γενετικού υλικού (DNA ή RNA)** από μικροοργανισμούς ή από το ίδιο το ανθρώπινο
γονιδίωμα. Είναι **ιδιαίτερα ευαίσθητες και ειδικές**, και έχουν πολλές εφαρμογές
στη **λοιμωξιολογία**, **ογκολογία**, **γενετική** και **προγνωστική ιατρική**.

**🔬**** Βασικές κατηγορίες μοριακών εξετάσεων:**

**🔹**** 1. Μοριακή ανίχνευση λοιμώξεων (PCR)**

Η πιο γνωστή εφαρμογή:

 * **PCR (Polymerase Chain Reaction)** – πολλαπλασιάζει και ανιχνεύει ειδικές αλληλουχίες
   DNA/RNA
 * **RT-PCR (Reverse Transcriptase PCR)** – για ιούς με RNA (π.χ. SARS-CoV-2)

📌 Χρησιμοποιείται για:

 * Ιούς: **COVID-19, HPV, HBV, HCV, HIV**, CMV, EBV κ.ά.
 * Βακτήρια: **Chlamydia, Mycoplasma, TBC**
 * Παράσιτα: **Toxoplasma, Leishmania**
 * Μύκητες: **Candida spp., Aspergillus**

**🔹**** 2. Μοριακή ογκολογία**

Ανίχνευση **γονιδιακών μεταλλάξεων** ή **μεταλλάξεων καρκινικών κυττάρων**.

📌 Παραδείγματα:

 * **BRCA1/BRCA2** → προδιάθεση για καρκίνο μαστού/ωοθηκών
 * **EGFR, KRAS, BRAF** → για εξατομίκευση θεραπειών σε καρκίνο πνεύμονα, παχέος
   εντέρου κ.ά.
 * **Philadelphia chromosome (BCR-ABL)** → λευχαιμίες
 * **NTRK, ALK, HER2** → στόχοι για ανοσοθεραπεία

**🔹**** 3. Προγεννητικός έλεγχος – Γενετικός έλεγχος**

 * **NIPT (μη επεμβατικός προγεννητικός έλεγχος)**
   → για χρωμοσωμικές ανωμαλίες (
   π.χ. σύνδρομο Down)
 * **Μοριακός καρυότυπος (Array-CGH)**
 * **Έλεγχος για μονογονιδιακές παθήσεις** (π.χ. κυστική ίνωση, θαλασσαιμία, μυϊκές
   δυστροφίες)

**🔹**** 4. Γενετικός έλεγχος φαρμακογονιδιωματικής**

 * Ανάλυση γονιδίων που επηρεάζουν τη **μεταβολική απόκριση σε φάρμακα**
   (π.χ. CYP450
   ένζυμα, TPMT, DPYD)
 * Εξατομίκευση θεραπείας → **προσωποποιημένη ιατρική**

**🔹**** 5. Ανίχνευση μικροβιακής αντοχής**

 * PCR για ανίχνευση γονιδίων **ανθεκτικότητας σε αντιβιοτικά**
   (π.χ. MRSA, VRE,
   ESBL, carbapenemases)

**✅**** Πλεονεκτήματα μοριακών εξετάσεων**

 * Πολύ **υψηλή ευαισθησία και ειδικότητα**
 * **Γρήγορα αποτελέσματα**
 * Μπορούν να ανιχνεύσουν παθογόνα **πριν την εμφάνιση συμπτωμάτων**
 * Επιτρέπουν **στοχευμένες θεραπείες** (ιδίως στην ογκολογία)